Fazla mesai nasıl hesaplanır? %50 ve %25 zam, 270 saat sınırı ve takibi

Fazla mesai hem bordroyu hem personel dosyasını ilgilendirir: kaç saat yapıldı, hangi oranla ödenecek, çalışanın yazılı onayı var mı.

Mevzuatta ne yazıyor

İş Kanunu m.41'e göre fazla çalışma, kanunda yazılı koşullar çerçevesinde haftalık 45 saati aşan çalışmadır. Sözleşmelerde haftalık çalışma süresi 45 saatin altında belirlenmişse, bu sürenin üzerinde ve 45 saate kadar yapılan çalışmalar fazla sürelerle çalışmadır.

Aynı maddeye göre fazla çalışmanın her bir saati için ücret, normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının %50 yükseltilmesiyle, fazla sürelerle çalışmada %25 yükseltilmesiyle ödenir. İşçi isterse bunun yerine fazla çalışılan her saat için 1,5 saat, fazla sürelerle çalışılan her saat için 1,25 saat serbest zaman kullanabilir; serbest zaman 6 ay içinde kullandırılır.

Fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda 270 saatten fazla olamaz. Fazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma Yönetmeliği fazla çalışma için işçinin yazılı onayının alınmasını düzenler.

Ekranda ne var

• Roster, Plan, Model ve Fazla Mesai sekmeleri
• Eksik kadroyu “şu gün, şu postada X kişi eksik” diye yazan plan taslağı
• Fazla çalışma muvafakatnamesi ve gece çalışması bilgilendirme ve beyan formu PDF'leri; gebe, emziren ve 18 yaş altı çalışan için gece formu üretilmez

Sistem neyi izler

• Günlük 11, haftalık 45 saat; denkleştirme tavanı; yıllık 270 saat fazla çalışma
• Gece postasında en çok 7,5 saat; kadın, gebe veya emziren ve 18 yaş altı çalışan kuralları
• Ara dinlenme, iki posta arası dinlenme, gece postası değişimi, hafta tatili

Ne zaman uyarır

• Yazılı onayı olmadan yaptırılan fazla çalışma (kritik)
• Aynı gün hem onaylı izin hem vardiya kaydı

Bordro / Hakediş: ekranda ne var

• Hakediş ve Fazla Mesai sekmeleri
• Varsayılan olarak maskeli tutarlar
• Sorumluluk dipnotu sabit Excel çıktısı

Bordro / Hakediş: sistem neyi izler

• Taban ücret, fazla mesai saati ve tutarı, UBGT, yolluk, izin karşılığı
• Fazla çalışmada %50, fazla sürelerde %25; denkleştirme modu

Bordro / Hakediş: ne zaman uyarır

• 6 ay içinde kullanılmayan serbest zaman bakiyesi için “ücrete dönüştür” görevi

Bordro / Hakediş: bilinçli sınır

Bordro hazırlamaz; müşavire kontrol dökümü sunar.

Karar kimde

Sistem teşhis eder ve onayınıza sunar; kayda geçen her adımı yetkili kişi onaylar. Karar sizindir.